Genel kooperatif hukuku 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nda (1969) düzenlenir. m.1 kooperatifi "ortaklarının ekonomik menfaatlerini karşılıklı yardım, dayanışma ve kefaletle sağlayan, değişir ortaklı ve değişir sermayeli tüzel kişilik" olarak tanımlar. m.2 asgari ortak sayısını 7 olarak belirler. Genel kurul (m.42-54) en yetkili organdır, yılda en az bir kez toplanır (m.45); yönetim kurulu en az 3 üyeden oluşur ve en çok 4 yıl için seçilir (m.55, m.57); denetçi(ler) genel kurulca en fazla 4 yıl için seçilir (m.65).
Sosyal kooperatif Türkiye'de AYRI bir kanuni tür DEĞİLDİR — Ticaret Bakanlığı'nın kendi resmî açıklaması, "ülkemizde sosyal kooperatiflerin yasal altyapısının henüz bulunmadığını" doğrudan teyit eder (İtalya'nın 1991 tarihli 381 sayılı Sosyal Kooperatifçilik Kanunu örnek gösterilir). Bakanlık yalnızca bir tanıtım/farkındalık projesi yürütür; sosyal amaçlı bir kooperatif de sıradan 1163 sayılı Kanuna göre kurulur.
Kadın kooperatifi de ayrı bir kanuni tür DEĞİLDİR — Bakanlık, 1163 sayılı Kanun'un kendisine tanıdığı yetkiyle (m.88) "Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi" adıyla bir örnek anasözleşme yayımlamıştır; bu idari bir model sözleşmedir, kanuni bir alt-tür oluşturmaz. Gerçek destek KOOP-DES/Kooperatifçilik Proje Destek Yönetmeliği (hibe programı, kadın girişimi kooperatifleri önceliklidir, 2026 azami hibe 1.000.000 TL) ve KOSGEB üzerinden gelir.
Vergi muafiyeti (5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m.4/1-k): tüketim ve taşımacılık kooperatifleri HARİÇ olmak üzere, anasözleşmesinde şu şartları taşıyan ve fiilen uyan kooperatifler kurumlar vergisinden muaftır — sermaye üzerinden kazanç dağıtılmaması, yönetim kurulu üyelerine kazanç payı verilmemesi, yedek akçelerin ortaklara dağıtılmaması, faaliyetin yalnızca ortaklarla sınırlı yürütülmesi.
- Source: 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu; 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m.4/1-k
- Scope: Országos (Törökország)
- Topic: Szövetkezeti jog